W projektach Agile, szczególnie realizowanych w Scrum, kluczową rolę odgrywają dwie metryki: Velocity i Capacity. Obie wspierają planowanie oraz monitorowanie pracy zespołu, ale mają różne cele i charakter:
- Velocity to miara historyczna – pokazuje, ile pracy zespół faktycznie zrealizował w poprzednich sprintach.
- Capacity to miara prognozowana – określa, ile pracy zespół może zrealizować w nadchodzącym sprincie.
Zrozumienie różnicy i świadome korzystanie z obu metryk pozwala realistycznie planować pracę, przewidywać ryzyka i unikać przeciążenia zespołu.
Czym jest Velocity?
Velocity to miara pracy wykonanej przez zespół w jednym Sprincie. Oblicza się ją poprzez sumowanie Story Points wszystkich ukończonych zadań w danym Sprincie.
- mamy 2 tygodniowe Sprinty (10 dni)
- w Backlogu Sprintu mamy 8 historyjek o łącznej wartości 29 SP
- zespół ukończył w tym Sprincie 7 historyjek o wartości 26 SP
- Velocity dla tego Sprintu wynosi 26 SP
- średnia z 3 ostatnich Sprintów (23 + 24 + 26) / 3 = 24,34 SP
W kolejnych Sprintach zespół powinien planować 24 SP. Nie jest to jednak sztywna reguła – wartość tę należy zestawić z Capacity.
Kluczowe cechy Velocity:
- Nie jest wartością stałą – zmienia się wraz z doświadczeniem zespołu i warunkami pracy.
- Najlepiej analizować średnią z kilku sprintów (np. 3–5), aby uzyskać wiarygodny obraz.
- Każdy zespół ma własną skalę estymacji i dynamikę.
- Umożliwia prognozowanie tempa realizacji projektu.
Czym jest Capacity?
Capacity to prognoza dostępnych zasobów zespołu w danym sprincie, wyrażona zwykle w osobodniach lub godzinach pracy. Uwzględnia faktyczną dostępność członków zespołu: urlopy, szkolenia, spotkania czy inne obowiązki.
- zespół projektowy liczy 5 osób zaangażowanych na 100% w projekt
- mamy 2 tygodniowe Sprinty (10 dni)
- teoretyczna pojemność zespołu to 5 os. × 10 dni = 50 md*
- uwzględniając tygodniowy urlop jednego developera: 50 md – 5 md = 45 md
* zakładając Focus Factor na poziomie 80% mamy tylko 40 md, ale jeśli przyjmiemy że we wcześniejszych Sprintach był taki sam – jest już wliczony w Velocity, to nie wpłynie to na obliczenia i można go pominać
Rzeczywiste Capacity to 45 md. Jeśli wcześniej Capacity wynosiło 50 md, należy odpowiednio skorygować Velocity przy planowaniu.
Kluczowe cechy Capacity:
- Określa faktyczną dostępność zespołu, uwzględniając urlopy, szkolenia i absencje.
- Pozwala realistycznie zaplanować sprint i dopasować zakres pracy do możliwości.
- Chroni przed przeciążeniem zespołu i ryzykiem niedotrzymania zobowiązań.
- Ułatwia monitorowanie zmian w dostępności i ich wpływu na realizację projektu.
Velocity i Capacity w monitorowaniu prac Agile
Velocity i Capacity to komplementarne metryki, które razem dają pełniejszy obraz efektywności i możliwości zespołu Agile:
| Aspekt | Velocity | Capacity |
|---|---|---|
| Definicja | Faktyczna ilość pracy wykonanej w poprzednich Sprintach | Dostępne zasoby zespołu na nadchodzący Sprint |
| Charakterystyka | Oparta na danych z przeszłości | Oparta na planach i dostępności |
| Jednostka miary | Story Points (SP) | Godziny, osobodni (md) |
| Cel | Prognozowanie, planowanie, monitorowanie postępów | Realistyczne planowanie i unikanie przeciążenia |
| Wpływ na planowanie | Określa, ile pracy zespół faktycznie wykonał | Określa, ile pracy zespół może wykonać |
Podsumowanie – Velocity i Capacity
Velocity i Capacity to dwie kluczowe metryki w Agile, które pomagają zrozumieć realne możliwości zespołu. Velocity pokazuje tempo z przeszłości (trend), a Capacity wyznacza dostępność w bieżącym Sprincie. Decyzje planistyczne powinny zawsze bazować na Capacity, ale w zgodzie z historycznym Velocity, by uniknąć przeszacowania.